Źródła pamiętnikarskie w XIX w. i metody ich analizy [2900-MK2-ŹP20] Semestr zimowy 2025/26
Konwersatorium, grupa nr 1

Zajęcia będą poświęcone dziewiętnastowiecznym polskim źródłom pamiętnikarskim (pamiętnikom i dziennikom). Przyjrzymy się różnym typom pamiętników, ich społecznemu funkcjonowaniu, motywacjom skłaniającym do pisania takich tekstów.

Badania nad pamiętnikami prowadzone są również przez socjologów, historyków literatury i psychologów. Zastanowimy się, które z metod badawczych wypracowanych przez te nauki mogą się przydać historykowi w analizie pamiętników.

Lektury będą dostępne w Polonie lub w postaci skanów.

1 Zajęcia wstępne / organizacyjne

2 M.Dernałowicz, Pamiętnikarstwo, [w:] Słownik literatury polskiej XIX wieku, red. J.Bachórz, A.Kowalczykowa, Wrocław 1991, s.670-674; M.Cieński, Pamiętniki i autobiografie światowe, Wrocław 1992, s.14-33; M.Czermińska, Autobiograficzny trójkąt. Świadectwo, wyznanie, wyzwanie, Kraków 2020, s.25-31.

3 G.Gusdorf, Warunki i ograniczenia autobiografii, [w:] Autobiografia, red. M.Czermińska, Gdańsk 2009, s.19-46; K.Brodziński, Wspomnienia mojej młodości, Kraków 1928, s.1-59 [Polona].

4-5 J.Bachórz, Pamiętnik w polskiej kulturze romantycznej, [w:] Prace ofiarowane Henrykowi Markiewiczowi, red. T.Weiss, Kraków 1984, s.131-147; wstępy do pamiętników dziewiętnastowiecznych [skany].

6 T.Maruszewski, Pamięć autobiograficzna, Gdańsk 2005, s.50-116.

7 D.Draaisma, Fabryka nostalgii. O fenomenie pamięci wieku dojrzałego, Wołowiec 2010, s.79-116; D.Draaisma, Dlaczego życie płynie szybciej, gdy się starzejemy, Warszawa 2006, s.21-39, 64-71.

8 Pamiętniki z życia Ewy Felińskiej, seria 1, tom 1, Wilno 1856, s.5-180. [Polona]

9. K.Girtler, Opowiadania, Kraków 1971 (fragmenty).

10 D.Dobrowolska, Przebieg życia – fazy – wydarzenia, „Kultura i Społeczeństwo”, 1992, z.2, s.75-88; J.Leoński, Różne sposoby ujmowania metody biograficznej w socjologii, w: O biografistyce i metodzie biograficznej, red. T.Rzepa, J.Leoński, Poznań 1993, s.25-32.

11 Gottlieb Langner, Pamiętnik dorożkarza warszawskiego 1832-1857, wyd. W.Zawadzki, Warszawa 1975.

12 K.Bartoszyński, Sternizm, [w:] Słownik literatury polskiego oświecenia, red.T.Kostkiewiczowa, Wrocław 1991, s.581-587; A.Fredro, Trzy po trzy (fragmenty).

13 L.Drewnicki, Za moich czasów, Warszawa 1971 (fragmenty).

14. Dzienniki Ignacego Baranowskiego pisane w Lublinie przez rok 1815i 1816, wyd. B.Szyndler, Lublin 1995 (fragmenty).

15. N.Żmichowska, Dziennik, [w:] N.Żmichowska, J.Baranowska, Ścieżki przez życie. Wspomnienia, wyd. M.Romankówna, Wrocław 2006, s.31-93.

Zajęcia prowadzone są w formie dyskusji, zagajanej, moderowanej i podsumowywanej przez prowadzącego zajęcia.

Maksymalna liczba nieobecności: 3. Drugą i trzecią nieobecność trzeba zaliczyć w czasie mojego dyżuru.

Ocena zależy od aktywności w czasie zajęć potwierdzającej przygotowanie studenta do zajęć.

Osoby mało aktywne muszą się liczyć z dodatkowym kolokwium ustnym, podczas którego przeprowadzą analizę wybranych tekstów źródłowych omawianych na zajęciach.

prof. Maciej Mycielski