Historia nowożytna powszechna [2900-L-HNWPW] Semestr letni 2024/25
Ćwiczenia, grupa nr 7

PODRĘCZNIKI:

Caroline Finkel, Osman’s Dream. The Story of the Ottoman Empire 1300-1923, Londyn 2006

Alan Fisher, The Crimean Tatars, Stanford 1978

Halil Inalcık, Imperium Osmańskie. Epoka Klasyczna 1300-1600, Kraków 2006

Bernard Lewis, The Muslim Discovery of Europe, Nowy Jork 1982

J. Tolan, G. Veinstein, H. Laurens, Europe and the Islamic World: a History, Princeton i Oxford 2013.

Historia Nowożytna Powszechna - „Trudne sąsiedztwo? – wzajemne relacje muzułmanów i chrześcijan w epoce nowożytnej”.

1. Wojna domowa 1402-1413, tworzenie się imperium osmańskiego, relacje młodego państwa z chrześcijańskimi sąsiadami

The Tales of Sultan Mehmed, son of Bayezid Khan, wyd. Dimitris Kastritsis, Harvard 2007, s. 1-39

Dimitris Kastritsis, The sons of Bayezid. Empire Buliding and Representation in the Ottoman Civil War of 1402-1413, Leiden-Boston 2007, s. 1-40.

2. Od Segedynu do Warny - rozterki Władysława III

Philippi Callimachi historia de rege Vladislao, wyd. Irmina Lichońska, komentarz Tadeusz Kowalewski, tłum. Anna Komornicka, Warszawa 1961, s. s. 173–207 (wymagam przeczytania tłumaczenia polskiego).

J. Nikodem, Długosz i Kalimach o koronie węgierskiej Władyslawa III, „Balcanica Posnaniensia. Acta et studia” 8, 1997, s. 145-166.

P. Tafiłowski, „Imago Turci”. Studium z dziejów komunikacji społecznej w dawnej Polsce (1453-1572), Lublin 2013, s. 148-156.

Referat:

D. Kołodziejczyk, Ottoman-Polish Diplomatic Relations (15th-18th Century): An Annotated Edition of 'Ahdnames' and Other Documents, Leiden-Boston 2000, s. 99-109.

Ogólne informacje:

E. Potkowski, Warna 1444, Warszawa 1990.

3. Osmański książę w papieskiej niewoli i inni kłopotliwi krewni sułtana osmańskiego

Oghier Ghistain de Busbecq, The Turkish Letters, 2001 (fragmenty)

H. Inalcık, A Case Study in Renaissance Diplomacy: the Agreement between Innocent VIII and Bayezid II on Djem Sultan, w: Ottoman Diplomacy. Convencional or Unconventional, wyd. A. N. Yurdusev, New York 2004, s. 66-88

Referat: C. Isom-Verhaaren, Allies with the Infidel: The Ottoman and French Alliance in the Sixteenth Century, New York 2011, s. 82-113.

4. Traktaty dyplomatyczne między Rzeczypospolitą a Chanatem Krymskim.

D. Kołodziejczyk, The Crimean Khanate and Poland-Lithuania. International Diplomacy on the European Periphery (15th-18th Century). A Study of Peace Treaties Followed by Annotated Documents, Leiden-Boston 2011, s. 163-174, 949-981.

5. Bunt przeciw Osmanowi II w 1622 roku

Bunt na cara tureckiego Osmana roku pańskiego 1622 szpagiów i janczarów i inszych muzułmanów, agareńczyków, bisurmanów […], Kraków 1622, w edycji Krzysztofa Zawadzkiego (Historyja zabicia turskiego cara Sułtan Osmana roku 1622 dnia ośminastego maja w: tenże, Początki prasy polskiej. Gazety ulotne i seryjne XVI-XVIII wieku, Warszawa 2002, s. 344-348.

The Second Ottoman Empire. Political and Social Transformation in the Early Modern World, Cambridge 2010, s. 153-190 oraz recenzja tej książki autorstwa D. Kołodziejczyka („Kwartalnik Historyczny” 119 (2012), nr 2, s. 394-403).

6. Wspólne morze podczas wojny i pokoju

B. Śląski, Opanowanie w r. 1627 przez Marka Jakimowskiego okrętu tureckiego, Poznań 1927

M. Greene, Catholic Pirates and Greek Merchants: A Maritime History of the Early Modern Mediterranean, Princeton 2010, s. 1-15, 78-109.

7. Podróż Ewliji Czelebiego na Krym

Ewlija Czelebi, Księga podróży Ewliji Czelebiego, wyd. Z. Abrahamowicz, A. Dubiński, S. Płaskowicka-Rymkiewicz, s. 215-231, 260-264, 273-292, 303-310.

7. Tatarzy i Kozacy na wojnie

Hadży Mehmed Senai z Krymu, Historia chana Islama Gireja III, wyd. Z. Abrahamowicz, Warszawa 1971, s. 100-137.

M. Ivanics, Enslavement, Slave Labour and the Treatement of Captives in the Crimean Khanate w: Ransom Slavery along the Ottoman Borders (Early Fiftheenth-Early Eughteenth Centuries), wyd. G. David, P. Fodor, Leiden-Boston 2007, s. 193-219.

8. O religijności, zwyczajach i stosunkach politycznych Czerkiesów

Murat Yaşar: "Evliya Çelebi in the Circassian Lands". Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae, 67/1 (2014): 75-96.

An Annotated English Translation of Debar Sepatayim, an Ottoman Historical Chronicle from the Tulip Period Crimea Written in Hebrew by the Krymchak R. David Lekhno, wyd. Y. Ben-Naeh, D. Shapira, A. Tutian, Boston 2021, s. 1-42; 134-140.

9. Rola Raguzy (Dubrownika) w osmańskiej polityce śródziemnomorskiej

Emrah Safa Gürkan, "The Efficacy of Ottoman Counter-intelligence in the 16th Century," Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae, 65/1 (2012): 1-38.

Nicolas Biegman, "Ragusan Spying for the Ottoman Empire: Some 16th-Century Documents From the State Archive at Dubrovnik," featured in Belleten 106 (1963): 237–255.

10. Imperium Osmańskie – dyplomaci europejscy a najważniejsi osmańscy urzędnicy centralni i prowincjonalni

Colin Heywood, A Letter from Cerrah Mustafa Pasha, Valii of Tunis, to Sir William Trumbull (A.H. 1099/A.D. 1688) + Appendix in: C. Heywood, Writing Ottoman History, Aschgate 2002, część XIV.

John-Paul Ghobrial, The Whispers of Cities. Information Flows in Istanbul, London, and Paris in the Age of Wiliam Trumbull, Oxford 2013, s. 89-121.

11. Przysięgając na Księgę i na Isę, niech będzie błogosławiony... - mniejszości religijne przed sądem kadiego w Chanacie Krymskim

Sprawy sądowe przedstawicieli mniejszości religijnych przed sędziami krymskimi (krymskie księgi sądowe – transkrypcje i tłumaczenia własne).

M. Rozen, The Ottoman Jews, w: The Cambridge History of Turkey, vol. 3 – The Later Ottoman Empire, 1603-1839, ed. S. Faroqhi, s. 256-271.

B. Masters, Christians in a Changing World, w: The Cambridge..., s. 272-282 (punkty 2 i 3 do wyboru).

Referat:

A. Tietze, A Dokument on the Persecution of Sectarians in Early Seventeenth-Century Istanbul, w: Bektachiyya: études sur l'ordre mystique des Bektachis et les groupes relevant de Hadji Bektach, wyd. G. Veinstein, A. Popovic, Paryż 1997, s. 165-170.

12. Dwór cesarza mogolskiego oczyma jezuickiego misjonarza

Jorge Flores, The Mughal Padshah. A Jesuit Treatise on Emperor Jahangir’s Court and Household, Brill 2015, s. 21-25, 85-129.

13. Raje niewiernych czyli czym zachwycał się Muzułmanin w Paryżu i Europejka w Stambule

Montagu, Lady Mary Wortley, Turkish Embassy Letters, wyd. M. Jack, A. Dasei, Londyn 1993 (fragmenty)

Mehmed Efendi, Le Paradis des infidels. Un Ambassadeur Ottoman en France sous la Regence, wyd. Gilles Veinstein, Paryż 1981 (dla nie-francuskojęzycznych opracowanie po angielsku)

dyskusja na zajęciach, samodzielne prace domowe sprawdzane przez wykładowcę, referaty, krótkie prace pisemne.

Efekty uczenia się zdefiniowane dla danych zajęć:

Wiedza

1. Posiada podstawową wiedzę o wybranych zagadnieniach z epoki.

2. Zna źródła wykorzystywane do badania wybranych zagadnień z epoki.

Umiejętności

1. Potrafi dokonać krytyki źródeł wykorzystywanych do badania wybranych zagadnień z epoki

2. Krytycznie wykorzystuje opracowania naukowe odnoszące się do wybranych zagadnień z epoki

Podstawą do zaliczenie zajęć będzie udział w merytorycznej dyskusji na zajęciach. Dopuszcza się jedną nieobecność, każda kolejna winna być zaliczona.

dr Natalia Królikowska-Jedlińska