Służba cywilna w UE

Przedmiot ma na celu zapoznanie studentów z podstawowymi zagadnieniami służby cywilnej UE. Porusza następujące zagadnienia: istota służby cywilnej, rola administracji publicznej w państwach UE, rynkowe metody zarządzania a administracja publiczna, modele relacji władza polityczna a administracja publiczna, problemy relacji władza polityczna a służba cywilna, jawność administracji publicznej w UE, zagrożenia dla administracji publicznej w UE, obraz urzędników w oczach opinii publicznej, modele służby cywilnej - model kariery, model pozycyjny, model mieszany. Celem przedmiotu jest również omówienie zagadnień związanych z funkcjonowaniem instytucji służby cywilnej w Polsce oraz wybranych państwach Unii Europejskiej. Analizie poddane zostaną również kluczowe aksjomaty służby cywilnej oraz wyzwania stojące przed tą instytucją.

w sali

Przedmiot ma na celu zapoznanie studentów z podstawowymi zagadnieniami służby cywilnej UE. Porusza następujące zagadnienia: istota służby cywilnej, rola administracji publicznej w państwach UE, rynkowe metody zarządzania a administracja publiczna, modele relacji władza polityczna a administracja publiczna, problemy relacji władza polityczna a służba cywilna, jawność administracji publicznej w UE, zagrożenia dla administracji publicznej w UE, obraz urzędników w oczach opinii publicznej, modele służby cywilnej - model kariery, model pozycyjny, model mieszany.

Przedmiot ma na celu wprowadzenie studentów w podstawowe zagadnienia związane ze służbą cywilną w Unii Europejskiej. Analizie poddane zostaną również kluczowe aksjomaty służby cywilnej oraz wyzwania stojące przed tą instytucją. Celem przedmiotu jest również omówienie zagadnień związanych z funkcjonowaniem instytucji służby cywilnej w Polsce oraz wybranych państwach Unii Europejskiej. Zakres tematów:

1. Istota służby cywilnej w demokratycznym państwie prawnym

2. Modele służby cywilnej: model zamknięty, model otwarty oraz model hybrydowy.

3. Paradygmaty zarządzania w administracji publicznej.

4. Relacje władza polityczna – administracja

5. Służba cywilna w instytucjach UE

6. Status pracownika i urzędnika służby cywilnej

7. Etyka w administracji publicznej i służbie cywilnej

8. Jawność administracji a społeczny wizerunek służby cywilnej

9. Wyzwania modernizacyjne służby cywilnej

10. Służba cywilna w wybranych państwach Unii Europejskiej

1. Bossart D., Demmke Ch., Służba cywilna w państwach akcesyjnych. Tendencje i wpływ procesów integracyjnych. Łódź 2003.

2. Dębicka A., Dębicki M., Dmochowski M., Prawo urzędnicze Unii Europejskiej, Warszawa 2004.

3. Itrich-Drabarek J., The Civil Service in Poland – Theory and Experience, Peter Lange Frankfurt am Main 2015.

4. Itrich-Drabarek J., Uwarunkowania, standardy i kierunki zmian funkcjonowania służby cywilnej w Polsce na tle europejskim, Warszawa 2010.

5. Małecki M., Tomaszewski K.; Status urzędnika Unii Europejskiej. Warszawa 2005.

6. Mroczka K., Itrich-Drabarek J., Etyka administracji publicznej, w: Etyka sfery publicznej, red J. Itrich-Drabarek, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 2017.

7. Mroczka K., Prawne i organizacyjne uwarunkowania systemu odpowiedzialności członków korpusu służby cywilnej w Polsce, „Politeja”, nr 43, 2016.

8. Mroczka K., Wpływ polityki zarządzania zasobami ludzkimi w polskiej służbie cywilnej na funkcjonowanie państwa, ELIPSA Warszawa 2015.

9. Peters B. G., Administracja publiczna w systemie politycznym. Warszawa 1999

10. Rydlewski G., Polityka i administracja w rządach państw członkowskich Unii Europejskiej. Warszawa 2006.

11. Rydlewski G., Służba cywilna w Polsce na tle innych rozwiązań ustrojowych. Warszawa 2001.

12. Sommermann K.-P., Krzywoń A., Fraenkel-Haeberle C., The Civil Service in Europe A Research Companion (ed.), New York 2025.

13. Szaban J., Zarządzanie zasobami ludzkimi w biznesie i administracji publicznej, Warszawa 2011.

14. Szczegielniak M., Morawski A., Wpływ służby cywilnej na funkcjonowanie państwa w sytuacjach kryzysowych, „Studia Iuridica” nr 92, 2022.

15. Szczegielniak M., Prawo do informacji jako narzędzie realizacji zasady jawności przez instytucje europejskie, „Politeja”, nr 88/3, 2025.

16. Ura E., Prawo urzędnicze, Warszawa 2007.

Po zakończeniu zajęć student:

K_W02 – zna i rozumie ewolucję państwa, jego strukturę oraz rolę we współczesnych procesach integracji i globalizacji. W szczególności rozumie rolę służby cywilnej w państwie oraz mechanizmy wpływające na jej ewolucję.

K_W03 – zna i rozumie rolę człowieka i obywatela jako konstytuujących zróżnicowane struktury społeczno-zawodowe, a także potrafi tę rolę właściwie zanalizować pod kątem aksjomatów służby cywilnej w państwach Unii Europejskiej.

K_W04 – w zaawansowanym stopniu zna organizację, zasady funkcjonowania oraz rolę służby cywilnej w strukturach Unii Europejskiej, ze szczególnym uwzględnieniem jej znaczenia dla procesu integracji europejskiej oraz realizacji polityk UE w wymiarze międzynarodowym i administracyjnym.

K_W05 – zna i rozumie strukturę administracyjną UE i państw europejskich oraz normatywne i funkcjonalno-strukturalne uwarunkowania kompetencji organów władzy UE, władzy państwowej i samorządowej państw członkowskich i ich wzajemne relacje. Na tym tle potrafi właściwie umiejscowić służbę cywilną, zdefiniować jej pozycję i najważniejsze aksjomaty.

K_W08 – zna i rozumie mechanizmy oddziaływania europejskich standardów i zasad dotyczących służby cywilnej na państwa członkowskie.

K_U01– potrafi obserwować, interpretować, analizować oraz opisać procesy i zjawiska społeczne, w tym związki pomiędzy zjawiskami i procesami sfery politycznoadministracyjnej i społeczno-ekonomicznej w Europie i wewnątrz państw europejskich. W tym kontekście potrafi analizować procesy zachodzące w systemie służby cywilnej na styku ze światem polityki, gospodarki oraz obywatelami.

K_U02 – potrafi posługiwać się siatką pojęciową i nazewnictwem dotyczącym służby cywilnej.

K_U03 – potrafi analizować uwarunkowania i mechanizmy funkcjonowania instytucji służby cywilnej wybranych państw członkowskich Unii Europejskiej.

K_U04 – potrafi prognozować procesy i zjawiska społeczne oraz ich praktyczne skutki przy wykorzystaniu standardowych metod i narzędzi właściwych dla nauk społecznych, w szczególności w odniesieniu do zjawisk społecznopolitycznych i ekonomicznych Unii Europejskiej i państw europejskich.

K_U05 – potrafi posługiwać się systemami normatywnymi o charakterze powszechnym oraz wybranymi normami i regułami właściwymi dla instytucji służby cywilnej i struktur w celu właściwego zarządzania i kierowania tą instytucją i jej sprawami oraz rozwiązywania zadań z zakresu ich kompetencji. W tym kontekście student potrafi dokonać analizy dogmatycznej i prawnoporównawczej aktów prawnych regulujących funkcjonowanie służby cywilnej w wybranych państwach Unii Europejskiej.

K_U06 – potrafi opracowywać i prezentować wyniki analiz dotyczących funkcjonowania służby cywilnej w Unii Europejskiej oraz wykorzystywać je do interpretacji procesów administracyjnych, rozwiązywania problemów związanych z zarządzaniem publicznym i wdrażania praktycznych rozwiązań w administracji europejskiej i państwowej.

K_U09 – potrafi przygotowywać i wygłosić referat wspierany multimedialną prezentacją dotyczący wskazanego zagadnienia dotyczącego służby cywilnej, a także potrafi dokonać analizy SWOT i zaproponować pożądane kierunku modernizacyjne.

K_U10 – potrafi przygotować indywidualnie i zespołowo wystąpienia ustne dotyczące funkcjonowania służby cywilnej w Unii Europejskiej.

K_K01 – jest gotów do uznawania znaczenia wiedzy i wzbogacenia doświadczenia zawodowego przez całe życie.

K_K02 – jest gotów do odpowiedzialnego pełnienia ról zawodowych m.in. w służbie cywilnej jako aparacie wykonawczym państwa, budowania tradycji zawodowej oraz współdziałania w grupie o zróżnicowanej strukturze i zadaniach, wymagając od siebie i innych zasad etyki.

K_K03 – jest gotów do inicjowania i określania priorytetów służących realizacji określonego przez siebie i innych zadania odnoszącego się do celów społecznych i na rzecz interesu publicznego.

K_K04 – jest gotów do identyfikowania i rozstrzygania dylematów związanych z wykonywaniem zawodu urzędnika i pracownika administracji na bazie przepisów prawa i kodeksów wewnętrznych. Gotowość ta jest wynikiem posiadania odpowiedniego poziomu wiedzy na temat systemu prawnego, a także roli i znaczenia etosu służby publicznej.

Warunkiem dopuszczenia do zaliczenia przedmiotu jest obecność na zajęciach (dopuszczalne są dwie nieobecności w semestrze). Nieobecność na ponad połowie spotkań prowadzi do niezaliczenia zajęć.

Podstawą oceny studenta jest:

- obecność i aktywność na zajęciach (10%);

- przygotowanie i wygłoszenie prezentacji na zadany temat (45%);

- test sprawdzający wiedzę z zakresu zagadnień poruszanych na zajęciach oraz lektur (45%).

Zasady dotyczące korzystania z narzędzi generatywnej sztucznej inteligencji: Sztuczna inteligencja może być wykorzystana m.in. do korekty językowej tekstu, redagowania bibliografii, przygotowania infografik i generowania pomysłów na udoskonalenie prezentacji. W ostatecznej wersji pracy mogą znaleźć się treści wygenerowane lub współtworzone przez sztuczną inteligencję, pod warunkiem ich krytycznej weryfikacji i odpowiedzialnej edycji przez autora pracy. Autor zobowiązany jest do ujawnienia zakresu wykorzystania narzędzi SI zgodnie z przyjętymi zasadami cytowania i dokumentowania użycia SI (poziom 3 skali korzystania z SI).

Praktyki zawodowe nie są wymagane.