Współczesna myśl humanistyczna

obowiązkowe

w sali

Wykład zapoznaje studenta z głównymi nurtami myślowymi we współczesnej humanistyce światowej. Prezentuje zjawiska z kręgu tzw. nowej humanistyki (problemy posthumanistyki, studia nad męskością, gender studies, studia nad pamięcią, studia o rzeczach, koncepcje ekopoezji i ekokrytyki), nakreślając przy tym szkoły badawcze drugiej połowy XX wieku poprzedzające zwrot postantropocentyczny.

Celem wykładu jest zapoznanie studentów z najważniejszymi szkołami badawczymi oraz nurtami intelektualnymi nie tylko kształtującymi współczesny dyskurs literaturoznawczy, lecz także wpływającymi na praktyki pisarskie (na rodzaj podejmowanych tematów i sposoby ich artystycznej reprezentacji). W ramach zajęć omawiane są następujące zagadnienia: tradycje psychoanalityczna i fenomenologiczna w myśleniu o literaturze i sztuce, zwrot poststrukturalistyczny, problematyka podmiotu wypowiedzi, pragmatyzm i konstruktywizm w badaniach literackich, zagadnienia metodologii postkolonialnej, współczesne badania kulturowe, refleksja nad afektami, zmierzch paradygmatu antropocentrycznego, podstawowe problemy posthumanistyki, studia nad męskością, gender studies, studia nad pamięcią, studia o rzeczach, koncepcje ekopoezji i ekokrytyki, współczesna humanistyka i literatura cyfrowa, pojęcie „czułego narratora”. W trakcie wykładu w ujęciu metodologicznym prezentowane są również problemy translatoryki, a także zagadnienia związane z literaturą światową, regionalizmem oraz studiami miejskimi. Wskazana problematy omawiana jest także w kontekście tradycji.

F. Ankersmit, Narracja, reprezentacja, doświadczenie, Kraków 2004.

A. Burzyńska. M. P. Markowski, Teorie literatury XX wieku. Podręcznik, Kraków 2006.

É. Baratay, Zwierzęcy punkt widzenia. Inna wersja historii, przeł. P. Tarasewicz. Gdańsk 2014.

A. Barcz, Realizm ekologiczny. Od ekokrytyki do zookrytyki w literaturze polskiej, Katowice 2016.

Z. Bauman, Płynna nowoczesność, Kraków 2006.

H. Buczyńska-Garewicz, Prawda i złudzenie, Kraków 2008.

P. Czapliński, Literatura i życie. Perspektywy biopoetyki [w:] Teoria, literatura, życie. Praktykowanie teorii w humanistyce współczesnej, red. A. Legeżyńska, R. Nycz, Warszawa 2012.

F. La Cecla, Szorstkim być. Antropologia mężczyzn, przeł. H. Serkowska, Warszawa 2014.

A. Dauksza, Afektywny modernizm. Nowoczesna literatura polska w interpretacji relacyjnej, Warszawa 2017.

E. Domańska, Historie niekonwencjonalne, Poznań 2006.

P. Dybel, Urwane ścieżki. Przybyszewski – Freud – Lacan, Kraków 2000.

S. Fish, Interpretacje, retoryka, polityka, przeł. A. Szahaj, Kraków 2002.

J. Fiedorczuk, Cyborg w ogrodzie. Wprowadzenie do ekokrytyki, Gdańsk 2015.

Formy męskości, „Teksty Drugie” 2015, nr 2.

M. Foucault, Słowa i rzeczy. Archeologia nauk humanistycznych, przeł. T. Komendant, Gdańsk 2005.

F. Fukuyama, Koniec człowieka. Konsekwencje rewolucji biotechnologicznej, przeł. B. Pietrzyk, Kraków 2002.

U. K. Heise, Zwrot postludzki. Nowa narracja o gatunkach we współczesnej literaturze amerykańskiej [w:] Teoria, literatura, życie. Praktykowanie teorii w humanistyce współczesnej, red. A. Legeżyńska, R. Nycz, Warszawa 2012.

W. James, Pragmatyzm i konsekwencje, przeł. D. Lesczyński, Warszawa 1998.

M. Kobielska, Polska pamięć kulturowa? Rozważania wstępne i metodologiczne [w:] Polska kultura pamięci w XXI wieku: dominanty, Warszawa 2016.

H. Lang, Język i nieświadomość. Podstawy teorii psychoanalitycznej Jacques’a Lacana, przeł. T Swoboda, Gdańsk 2005.

B. Latour, Splatając na nowo to, co społeczne. Wprowadzenie do teorii aktora-sieci, przeł. K. Abriszewski, A. Derra, Kraków 2010.

M. P. Markowski, Nietzsche. Filozofia interpretacji, Kraków 2001.

Nowa humanistyka. Zajmowanie pozycji, negocjowanie autonomii, red. P. Czapliński i inn., Warszawa 2017.

B. Olsen, W obronie rzeczy. Archeologia i ontologia przedmiotów, przeł. B. Schallcross, Warszawa 2013.

R. Rorty, Filozofia a zwierciadło natury, przeł. M. Szczubiałka, Warszawa 1994.

E. Roudinesco, Jacques Lacan – jego życie i myśl, przeł. R. Reszke, Warszawa 2005.

J. Topolski, Jak się pisze i rozumie historię, Warszawa 1998.

K. Rosner, Narracja, tożsamość i czas, Kraków 2006.

P. Singer, Wyzwolenie zwierząt, przeł. A. Alichniewicz, A. Szczęsna, Warszawa 2004.

P. Sloterdijk, Kryształowy pałac. O filozoficzna teorię globalizacji, przeł. B. Cymborski, Warszawa 2011.

A. Szahaj, Ironia i miłość, Wrocław 2002.

H. White, Poetyka pisarstwa historycznego, przeł. M. Wilczewski i inn., Kraków 2000.

Postmodernizm. Antologia przekładów, pod red. R. Nycza, Kraków 1997.

T. Rachwał, T. Sławek, Maszyna do pisania. O dekonstruktywistycznej teorii literatury J. Derridy, Wrocław 1992.

A. Zawadzki, Literatura a myśl słaba, Kraków 2009.

A. Barcz, D. Łagodzka. Wstęp. O świecie więcej niż ludzki [w:] Zwierzęta i ich ludzie. Zmierzch antropocentrycznego paradygmatu, red. A. Barcz, D. Lagodzka, Warszawa 2015.

Student zna i rozumie:

główne szkoły badawcze w literaturoznawstwie i humanistyce drugiej połowy XX w.

Student potrafi:

wykorzystywać wiedzę teoretyczną z obszaru współczesnej humanistyki do interpretacji dzieł literatury współczesnej.

Student jest gotów do:

uznania wagi dokonań współczesnej filozofii i literaturoznawstwa w diagnozowaniu problemów współczesności.

Zaliczenie na podstawie egzaminu pisemnego.

Dopuszczalne są dwie nieobecności w semestrze. Każdą nieobecność należy zaliczyć na dyżurze prowadzącego.

Korzystanie z narzędzi SI dozwolone jest tylko za zgodą prowadzącego i na zasadach ustalonych z prowadzącym.

Nakład pracy:

- udział w zajęciach: 30 godzin (1 ECTS),

- przygotowanie do egzaminu pisemnego: 120 godzin (4 ECTS).

Brak